Jalə qələmini əlinə alıb vərəqin kənarını yüngülcə qaraladı. Hər dəfə yazmağa başlamazdan əvvəl bu ritualı təkrarlayırdı. Bu ona həm sevdiyi ilə bağlı duyğularını bir yerə toplamağa, həm də özünü sakitləşdirməyə kömək edirdi:


Bəzi insanlar var,

Onlar bir-birilərinə çox uzaq olmalı.

Bax onda anlaya biləcəklər bir-birlərinin dəyərini. .


Bəzi insanlar var,

Bir-birilərinə çox yaxın durmalıdırlar.

Bu zaman onlar arasında,

Gözəl xatirələr, dərin izlər yarana bilər.


Yarana baxıb, gülməzlər bəzi insanlar,

İnsanın yarasına məlhəm olar,

Onu anlamağa çalışarlar.

Ancaq bu zaman insanlar arasında,

Böyük bir sevgi yaşana bilər.


Bəzi insanlar ağlına gələr,

Yaşanan sevgilərin

Hamısından daha üstündür.

Ancaq bir-birilərinə heç bir zaman

Sevgili deyildir bu cür insanlar.


Bir cür insanlar var,

Xəstələndiyin zaman yanından

Heç yerə ayrılmazlar.

Amma bəzi insanlar da var,

Heç sağlığında da yaxın durmazlar.


Guya bir vaxtdan sonra

Yaxın dursa, nə olar, durmasa, nə olar?

Sən özün uzaqlaşdırarsan o insanı yanından.


Nə cür insanlar var?

Çörəyi dizinin üstə,

Səndən istifadə etdiyini gec anlayarsan.

Səninlə işi bitdikdən sonra

Yediyiniz çörəyə də təpik atar.


Nə ucuz insanlar var?!

İnsana yox, geyindiyi paltarlara dəyər verərlər.

Baxsan, şəxsiyyətləri geyindiyi paltarlardan daha ucuz...


Bəzi insanlar var,

Çıxmırlar ağlından...

Gec başa düşərsən sənin üçün nələr etdiyini.

Anladığın an çox gec olar.

Sənə görə pis görünən bir qərarın,

İllər sonra ən doğru seçim olduğunu

göstərər sənə.

Çox sağ ol demək üçün,

Heç yerdə tapa bilməzsən o insanı...


Qələmi yerə qoyan Jalə bir an düşündü:

“Bunları Eminə yazan mənəm, yoxsa onun yazdıqlarının bir parçasıyam mən? Eminlə münasibətimiz həmişə bir sual ətrafında dövr edirdi: mən onun yaradıcılığı üçün bir ilham mənbəyiyəm, yoxsa onun yazılarının içində yaşayan bir obrazam? Bəzən düşünürəm ki, "mən yalnız onun dünyasında varam, o məni öz sözləri ilə yaratdı və mən onun fikirlərinin bir parçası oldum". Amma bəzən də hər sətirdə özümü görürəm: mənim düşüncələrim, mənim hisslərim...

Bu necə mümkündür?.. Yoxsa bu, sevginin gücüdür? İki insan bir-birini elə tamamlayır ki, aralarındakı sərhədlər yox olur. Jalə gözlərini yumub dərindən nəfəs aldı.

– Mən onun yazdığı hekayənin sadəcə bir hissəsi olmaq istəmirəm. Mən onun qəlbinin dərinliyində var olmaq istəyirəm. O məni yazır, çünki məni sevir… Amma mənim sözlərim də onu ifadə etməyə yetirmi?

Bir an susdu, sonra baxışlarını vərəqlərə dikdi. Üzünü çevirib aşağı baxdığı zaman özünü şiddətlə stəkanın divarına çırpan kəpənəyi gördü. Onun hər çırpınışı Jaləyə bir mesaj idi. Sanki “sərbəst buraxılmaq istəyirəm“ deyirdi kəpənək. Amma o, təkcə azadlığa can atan bir varlıq yox, eyni zamanda öz sevgisinə çatmağa çalışan bir aşiq idi. Jalə kəpənəyə baxdıqca öz qəlbinin də eynilə bu çırpınışlarla dolduğunu hiss etdi. Jalə də Emin üçün çırpınırdı, onun sevgisinə çatmağa çalışırdı. O əlini atıb kəpənəyi öz əsarətindən xilas etmək istəsə də, xülyasına qarşı çıxa bilmirdi. Əgər sərbəst buraxsaydı, Emin geri döndüyü zaman kəpənəyi ona göstərə bilməyəcəkdi.

Özü də anlayırdı: sevgini bağlamaq olmaz. Sevgini qəfəsə salanda o, artıq sevgi olmur — adını qorxu qoyurlar, ya da vərdiş. Sevgini yalnız azad buraxanda, sərbəst nəfəs almağa imkan verəndə o, həqiqi olur. Kəpənəyin hər qanad çırpınışı sanki bu həqiqəti təkrar-təkrar ona xatırladırdı. Jalə içindən düşündü: “ Səni buraxmaq istəmirəm, amma bunun səbəbi sənin mənə ehtiyacın deyil... mən sadəcə qorxuram. ”.

Qız bilmirdi ki, Eminin geri dönməsi üçün bəzən sadəcə kəpənəyin gəldiyi yolu izləmək kifayətdir. Nə axtardığını, nə gözlədiyini özü də anlamırdı. Bəlkə də ehtiyacı olan şey elə gözlərinin önündə idi — sadəcə görə bilmirdi. Bəzən insan sevdiyini öz əlləri ilə əsir alır və bunu hiss etmir. Qız da stəkanın içində bir kəpənək saxlayırdı. Hələ anlamırdı ki, o stəkanda təkcə kəpənək yox, özünün də dərk etmədiyi bir hiss var.

Jalə bir müddət gözlərini qırpmadan kəpənəyə baxdı. O balaca varlığın titrək qanadlarında həm qorxu, həm də qəribə bir inad vardı. Sanki uçmaqdan yorulsa da, dayanmaq istəmirdi. Jalə onun səssiz çırpınışında özünü gördü.

Dodaqlarından pıçıltı qopdu:

“Bəlkə mən də bu kəpənək kimiyəm… Ona yaxınlaşmaq istəyirəm, amma hər dəfə sanki bir az yaralanıram. Yenə də geri çəkilə bilmirəm. Çünki bəzən sevmək həm qorxmaq, həm də yenə də o insana doğru getməkdir.”

Kəpənək bir anlıq dincəldi, sonra yenə qanad çırpdı. Jalənin içindən isə səssiz bir sual keçdi:

“Yaralanmadan sevgiyə çatmaq mümkündürmü?..”

Kəpənəyə baxıb dedi:

– Emin də mənim üçün belə mübarizə aparardımı? Əgər sən təslim olmursansa, mən də olmayacağam.




Kəpənəyin bu mübarizəsində sevdiyinin qəlbini fəth etməyə çalışan bir aşiq daldalanırdı. Kəpənək yalnız azadlıq üçün çırpınmırdı, o həm də özünü ifadə etməyə çalışırdı. Jalə onun bu səssiz mübarizəsini anladı. Kəpənək cəhd edəcək, Jalə isə onu gözlədəcəkdi. Ta o vaxta qədər ki, bu xariqüladə məxluq hər şeydən imtina edəcəkdi. Lakin kəpənəyin təslim olmağa niyyəti yox idi. Çırpındıqca yaralanacaq, yaralandıqca daha çox cəhd edəcəkdi. Pərvanə kimi özünü alova çatdırmaq istəyirdi sanki. Alova çatsa, öləcək, buna baxmayaraq onun eşqi ilə alışıb yanacaqdı. Əgər bir arzun varsa, onu ürəkdən istəyirsənsə, bütün kainat bu xəyalın gerçəkləşməsi üçün sənə yardımcı olacaq...

Yaşadığımız sürətli dünya bizə daima hərəkətdə olmağı öyrədir. Hər zaman qaç, özünü harasa çatdır... Sanki qaçıb tələsməklə insanlar öz hədəflərinə daha tez çata biləcəklər. İnsanlar hədəflərinə çata bilərlər, ancaq bunu o insanlar edərlər ki, onlar dayanıb düşünməyi və hiss etməyi hər kəsdən çox bacarırlar. Eynilə daxilimizdə uçan kəpənək kimi...

İçimizdəki kəpənəklər bizə xəyallarımızı xatırladır. Onlar hər zaman uçur, özünü ordan bura, burdan ora doğru daşıyır. Daha sonra acı reallıqla üzləşəndə təslim olur. Böyüdükcə içimizdəki kəpənəyi də öldürürük. Düz deyiblər, "heç kim sənin dalğalarla necə döyüşdüyünə baxmaz, gəmini limana çatdırıb-çatdırmadığına baxar".

Gəmisini limana çatdırmaq üçün şiddətli qasırğaya rəğmən hərəkət etməli, yoxsa dayanıb qasırğanın səngiməsini gözləməli idi? Stəkanın içində qalan bu balaca kəpənək də özünü onun möhkəm divarlarına vuraraq mübarizə aparmalı idimi? Yoxsa çıxılmaz vəziyyətlə barışmalı idi?

Kəpənək bir anda çırpınmağı dayandırdı. Artıq taqəti qalmamışdı. Sanki mübarizəsi sona çatmışdı. Amma onun bu təslimiyyəti, əslində, Jalənin içində bir oyanış yaratdı. Jalə gözlərini kəpənəyə dikib düşündü: “Bəlkə də, bu kəpənək mənəm. Mən də Eminin yoxluğunda onun sevgisinə çırpılıram, amma bəzən anlamıram ki, sevgi yalnızca mübarizə deyil. Sevgi bəzən azad buraxmağı bacarmaqdır. Əgər onu həbs eləsən, canlılığını itirər. Əgər azad buraxsan, həqiqi dəyərini tapar”.