Fantastik Dünyaya Xoş Gəldiniz

Bir adam universitetə girir, amma dərsin harada başladığını çox gec anlayır. Lövhədə yazılanlar bir yana, bənnanın çəkicində, saatsazın səbrində, yoldan keçənin bir cümləsində başqa bir təhsil gizlənib.

İnterpretativ populyar-maarifləndirici folklor məqaləs. Kikimora bu yazıda sadəcə gecələr evdə səs salan slavyan ruhu kimi yox, divarın içinə basdırılmış qisasın, yarımçıq ölümlərin, qadın əməyinə nəzarətin və evin gizli günahlarının səsi kimi təqdim olunur. Mətn uydurma səhnə ilə başlayır, amma sonra bu səhnənin folklor məntiqini açır: usta ruh yaratmır, səs yaradır; səs isə insan qorxusunda Kikimoraya çevrilir.

Hər bir yazıçı, öz üslubu və baxışı ilə ədəbiyyata xidmət edir. Ədəbiyyatın intibahı onların qələmlərinin ucunda doğulur. Onların hər biri – göydə olan, yerin altında gizlənən, dənizlərə yelkən açan və ya keçmişin tozlarını silkələyən – ədəbiyyat aləminə bir xəzinədir. Hər biri, öz oxucu kütləsini yaradaraq, söz dünyasına dəyər qatır. Bu, sadəcə hörmət edilməyə layiqdir...

Nurlanə Cərullaqızının “İbrət” əsərinin dördüncü hissəsində Ətirənin fiziki məhdudiyyətli qızı Səadətə qarşı soyuq münasibəti və həyat yoldaşı Yasinin ona verdiyi mənəvi dərs fonunda ailə daxili ziddiyyətlər açılır. Eyni zamanda, 1992-ci ilin fevralında erməni quldurlarının Qaradağlı kəndində törətdiyi dəhşətli soyqırımı və bu faciə nəticəsində bir ailənin alt-üst olan taleyi təsvir edilir. Didərgin düşən ailə doğmalarını və ana ocağını bir daha görə bilməməyin ağır acısı ilə baş-başa qalır.

Eyni günlərin təkrarı içində özünü itirən bir insan, səhərin qəribə ritmində keçmiş, indi və gələcək arasında açılan görünməz qapılarla üzləşir. Bu mətn dəyişməyin bəzən böyük hadisələrlə yox, insanın öz içindəki “aralıqları” hiss etməyə başlaması ilə mümkün olduğunu göstərir.

İçimdəki uşaq baxmırdı ki mənə, sakit qalanda ağlayır, danışanda susdurulurdu...

Böyümək də istəmirdi, çünki böyümək biraz da itirməkdir.
İçimdəki uşaq o qədər susdurulurdu ki, bir müddət sonra mən belə onun varlığını unudar olmuşdum.
Susdurulacağından elə qorxurdu ki, artıq səsi zəifləməyə, varlığı yavaş-yavaş qeyb olmağa başlayırdı. Mən isə inadla oyatmağa çalışırdım onu.
Nə deyim, bəlkə də gün gələr güzgüdəki insan doğmalaşar mənim üçün, amma mən daha “bəlkə”lərə tutunmaqdan yorulmuşdum.
O səhər onsuz da açılacaqdı, güzgüyə onsuz da baxılacaqdı,amma həmin uşaq qəlbsiz necə yaşayacaqdı o sual altındadır. Sualları isə heç sevmirəm, hansıki varlıqları ilə belə yorurlar insanı.