Fantastik Dünyaya Xoş Gəldiniz

İmadəddin Nəsiminin “Məndə sığar iki cahan...” qəzəli insanın kainatdan böyük mənəvi mahiyyətini, varlığın sonsuzluğunu və ilahi həqiqətin insan daxilində təcəssümünü ifadə edən fəlsəfi əsərdir. Şair “mən” anlayışını zərrədən günəşə, Adəmdən kainata qədər genişləndirərək insanın heç bir sərhədə sığmayan ruhunu təsvir edir.

“Yenə o bağ olaydı” xatirənin, sevginin və azadlıq arzusunun eyni mənzərədə birləşdiyi çox axıcı, musiqili bir şeirdir. Bağ, sahil, Xəzər, dalğalar, söyüd kölgəsi və sevgili obrazı təkcə romantik duyğu yaratmır; həm də insanın daha gözəl, daha azad, daha ümidli həyata can atmasını göstərir. 

Şamda yaşayan qoca bir kərpickəsən qızmar gün altında palçıq yoğurur. Yoldan keçən cavan ona rişxənd edir: bu yaşda belə ağır işə nə ehtiyac var, bir tikə çörəyi istəsə hamı verər. Qoca cavab verir ki, əsl yazıqlıq başqasına əl açmaqdır — o, halal zəhmətiylə alnıaçıq yaşamağı üstün tutur. Cavan sözündən peşman olur və gözü yaşlı çıxıb gedir.

Qeyd: bu, Nizaminin "Sirlər xəzinəsi" poemasından bir hekayətdir; mətn farscadan tərcümədir, ona görə vəzn və ifadə çalarlarında tərcüməçinin payı böyükdür.

Səddam Laçının şeirlərini oxumaq üçün sizləri elektron kitablar oxumaq və ədəbiyyatı sirli rəflərini eşələmək istəyənlər üçün...

Aşiq sevgilisiz keçən hər gecəni fəlakət, hər nəfəsi boşa gedən vaxt sayır. Ayrılıq onu taqətdən salıb — nə başqa yar axtarmağa gözü var, nə də qaçmağa cəsarəti. Sevgilisini qəlbinin hakimi, özünü isə onun qulu adlandırır. Sonda Nizami deyir ki, sevgilisi arxayın ola bilər, çünki o, gecə-gündüz axtarsa da rahatlıq tapmayıb.

Bir qeyd: bu mətn Nizaminin farsca qəzəlinin Azərbaycan dilinə tərcüməsidir, ona görə vəzn və ifadədəki nöqsanların bir hissəsi tərcüməçiyə aid ola bilər — orijinalın öz keyfiyyəti bundan fərqlidir.